123 Rijbewijs / وانەی تیۆری بەخۆڕایی / یاساکانی مافی پێشەنگی
وانە 1 / 16

وانە: یاساکانی مافی پێشەنگی

کێ مافی هەیە یەکەم تێپەڕێت؟ هەڵەکانی مافی پێشەنگی یەکێکن لە باوترین هۆکارەکانی دەرنەچوون لە تاقیکردنەوەی هۆڵەندی. یاساکان بە ڕیزبەندییەکی جێگیر فێر ببە.

دوایین پشکنین: نۆڤەمبەری 2026

ڕیزبەندی یاساکان

کاتێک وا دەردەکەوێت چەند یاسایەک پێکەوە دەگرنەوە، بەم ڕیزبەندییە پەیڕەویان بکە:

  • ئاماژەکانی پۆلیس یان ڕێکخەری هاتوچۆ
  • گڵۆپەکانی هاتوچۆ
  • تابلۆ و هێڵکارییەکانی سەر ڕێگا (وەک ددانی قرش)
  • یاسا گشتییەکانی هاتوچۆ

چوارڕێیانی یەکسان: یەکەم هاتوچۆی لای ڕاست

لە چوارڕێیانێکدا کە تابلۆ، هێڵکاری یان گڵۆپی هاتوچۆی تێدا نییە، دەبێت ڕێگا بدەیت بە هەموو ئەو هاتوچۆیەی لە لای ڕاستەوە دێت — ئۆتۆمبێل، و هەروەها پاسکیلسوار و مۆپێدسوار.

  • جیاوازی: ترام لە چوارڕێیانی یەکساندا مافی پێشەنگی هەیە بەسەر شۆفێرەکانی تردا، تەنانەت ئەگەر لە لای چەپیشەوە بێت.
  • جیاوازی: ئەو هاتوچۆیەی لە ڕێگایەکی قیرنەکراوەوە (خۆڵ، چەو) دێت، دەبێت ڕێگا بدات بە هاتوچۆی سەر ڕێگای قیرکراو.
  • جیاوازی: کاتێک لە دەرچەیەک (uitrit) دێیتە دەرەوە، وەک ڕێڕەوی ماڵ یان پارکینگ، دەبێت ڕێگا بدەیت بە هەموو هاتوچۆیەک.

ڕێگا خاوەن پێشەنگییەکان و تابلۆکانی ڕێگادان

  • شێوەی ئەڵماسیی (لۆزی) پرتەقاڵی-زەرد بە لێواری سپی: تۆ لەسەر ڕێگایەکی خاوەن پێشەنگیت. ڕێگا لاوەکییەکان دەبێت ڕێگات بدەن.
  • هەمان شێوەی ئەڵماسی بە هێڵێکی لاری ڕەش: کۆتایی ڕێگای خاوەن پێشەنگی.
  • سێگۆشەیەک کە سەرەکەی بەرەو خوارە، زۆرجار لەگەڵ ددانی قرش (haaientanden) لەسەر ڕێگا: دەبێت ڕێگا بدەیت.
  • تابلۆی هەشتگۆشەی STOP: بە تەواوی ڕاوەستە، پاشان ڕێگا بدە.

فلکەکان

لە زۆربەی فلکەکانی هۆڵەندا لە شوێنی چوونەژوورەوە ددانی قرش و تابلۆی ڕێگادان دەبینیت. ئەو کاتە ئەو هاتوچۆیەی لەناو فلکەکەدایە مافی پێشەنگی هەیە. بەبێ ئەم نیشانانە یاسای ئاسایی دەگرێتەوە: هاتوچۆی لای ڕاست یەکەم دەڕوات.

پێچکردنەوە

کاتێک پێچ دەکەیتەوە، دەبێت ڕێگا بدەیت بەو هاتوچۆیەی لەسەر هەمان ڕێگا ڕاستەوخۆ دەڕوات. ئەمە هاتوچۆی بەرامبەریش دەگرێتەوە کاتێک بەرەو چەپ پێچ دەکەیتەوە، و پاسکیلسوارانی سەر ڕێڕەوی پاسکیلی تەنیشتت کاتێک بەرەو ڕاست پێچ دەکەیتەوە. ئەو پیادەڕەوانەی بە ناو ئەو شەقامەدا دەپەڕنەوە کە تێیدا پێچ دەکەیتەوە، ئەوانیش یەکەم دەڕۆن. هەمیشە سەیری ئاوێنە و خاڵی کوێر بکە.

هەمیشە ڕێگا بدە بە

  • ئۆتۆمبێلە فریاکەوتنەکان کە گڵۆپی شین و سفارەیان هەڵکردووە
  • ئەو پیادەڕەوانەی لەسەر پەڕینەوەی پیادەن (زێبرا) یان خەریکن دەچنە سەری
  • پیادەڕەوانی نابینا کە گۆچانی سپی یان سەگی ڕێنیشاندەریان پێیە
  • ئەو پاسانەی لە ناو ناوچەی نیشتەجێبووندا لە وێستگە دەجوڵێن
  • کاروانی ناشتن و ستوونی سەربازی (مەیانبڕە)

هەموو وانەکان

وانە 1

یاساکانی مافی پێشەنگی

کێ مافی هەیە یەکەم تێپەڕێت؟ هەڵەکانی مافی پێشەنگی یەکێکن لە باوترین هۆکارەکانی دەرنەچوون لە تاقیکردنەوەی هۆڵەندی. یاساکان بە ڕیزبەندییەکی جێگیر فێر ببە.

وانە 2

خێرایی و دووری

سنوورەکانی خێرایی بزانە، دووری پێویست بپارێزە و تێبگە خێرایی چۆن دووری وەستانت دەگۆڕێت.

وانە →
وانە 3

تابلۆ و هێڵکارییەکانی ڕێگا

کاتێک لە شێوە و ڕەنگەکان تێدەگەیت، خوێندنەوەی زۆربەی تابلۆکانی هۆڵەندا ئاسان دەبێت.

وانە →
وانە 4

ئۆتۆبان

ئۆتۆبانەکان سەلامەتترین ڕێگاکانی هۆڵەندان — ئەگەر هەموو کەس پەیڕەوی هەمان یاسا بکات.

وانە →
وانە 5

سەلامەتی، ئەلکهول و مۆبایل

ئەم یاسایانە تۆ، سەرنشینەکانت و بەکارهێنەرانی تری ڕێگا دەپارێزن — و شکاندنیان دەتوانێت مۆڵەتی شۆفێرییەکەت لێ بسەنێتەوە.

وانە →
وانە 6

ڕاگرتن و وەستان

ڕاگرتنی ئۆتۆمبێل لە شوێنی هەڵە گرانە و دەتوانێت مەترسیدار بێت. جیاوازی نێوان وەستان و ڕاگرتن (پارککردن) فێر ببە، و ئەو شوێنانەی هیچ کامیان ڕێگەپێدراو نین.

وانە →
وانە 7

پاسکیلسوار و پیادەڕەو

لە هۆڵەندا ژمارەی پاسکیل لە ژمارەی خەڵک زیاترە. زۆربەی هەڵەکانی تاقیکردنەوە لەگەڵ پاسکیلسواران لە کاتی پێچکردنەوە، تێپەڕاندن و کردنەوەی دەرگای ئۆتۆمبێلدا ڕوو دەدەن.

وانە →
وانە 8

گڵۆپەکانی هاتوچۆ

گڵۆپەکانی هاتوچۆ ساکار دەردەکەون، بەڵام تاقیکردنەوەکە پرسیار دەکات دەربارەی زەرد، گڵۆپی چاوترووکێن، تیرەکان و ئەوەی چی بکەیت کاتێک پۆلیسێک ئاماژە دەدات.

وانە →
وانە 9

پەڕینەوەی هێڵی شەمەندەفەر و ترام

شەمەندەفەر ناتوانێت ڕاوەستێت یان لابدات. لە پەڕینەوەی هێڵی شەمەندەفەر (overweg) یاساکان توندن و هەڵەکان زۆرجار کوشندەن.

وانە →
وانە 10

کەشوهەوا و بینین

کەشوهەوای هۆڵەندا بە خێرایی دەگۆڕێت. خێرایی و دووریی خۆت لەگەڵ بارودۆخەکە بگونجێنە — تاقیکردنەوەکەش هەر ئەمەی لێت چاوەڕێ دەکات.

وانە →
وانە 11

ناسینەوەی مەترسی

شۆفێرانی باش مەترسی دەبینن پێش ئەوەی ڕوو بدات. فێر بە دوور ببینیت و بە کاتی خۆی بڕیار بدەیت: بڕێک بگرە، پێ لە گاز هەڵگرە، یان هیچ مەکە.

وانە →
وانە 12

تێکچوونی ئۆتۆمبێل و ڕووداو

ئارام بە و ڕیزبەندییەکی جێگیر پەیڕەو بکە: یەکەم شوێنەکە سەلامەت بکە، پاشان یارمەتی بانگ بکە، دوایی کارە کاغەزییەکان.

وانە →
وانە 13

بەڵگەنامە، بیمە و APK

جگە لە یاساکانی هاتوچۆ، تاقیکردنەوەکە پرسیاریش دەکات دەربارەی ئەوەی وەک شۆفێر و خاوەن ئۆتۆمبێل دەبێت چی لەگەڵ خۆت هەڵبگریت و چی ڕێک بخەیت.

وانە →
وانە 14

هێڵەکانی هاتوچۆ و تێکەڵبوون

هەڵبژاردنی هێڵی دروست بە کاتی خۆی و تێکەڵبوونی نەرم، ڕێگری لە زۆر بارودۆخی مەترسیدار دەکەن.

وانە →
وانە 15

ڕێگا و ناوچە تایبەتەکان

هەندێک ڕێگا و ناوچە یاسای تایبەتی خۆیان هەیە. تابلۆکانی سەرەتا پێت دەڵێن کە دەچیتە ناویانەوە.

وانە →
وانە 16

لێخوڕینی کەمخەرج

لێخوڕینی کەمخەرج سووتەمەنی و پارە دەپارێزێت، بۆ ژینگە باشترە و زۆرجار سەلامەتتریشە.

وانە →

پێویستت بە یارمەتی هەیە بۆ مۆڵەتی شۆفێری؟

هەموو شتێک بە زمانی خۆت ڕوون دەکەینەوە و کارە کاغەزییەکانت بۆ ئەنجام دەدەین. نامەمان بۆ بنێرە — زۆربەی کات هەمان ڕۆژ وەڵام دەدەینەوە.